Lashingcampagne 2020

Sjorren feederschepen havenwerk


Per 1 januari 2020 mag het sjorwerk op feederschepen alleen door erkende havenwerkers worden gedaan. Een baanbrekende afspraak, zegt Niek Stam van FNV Havens. Om te zorgen dat de sjorwerkzaamheden veilig kunnen worden uitgevoerd, zijn ITF-inspecteurs druk bezig met veiligheidsinspecties van feederschepen. Tot nu toe voldeed geen enkel schip aan de eisen.


Om deze baanbrekende afspraak in de juiste context te zetten, moeten we even terug in de geschiedenis. In 2003 en 2006 voerden havenwerkers in Europa, gesteund door internationale havenwerkersvakbonden, massaal actie om de werkgelegenheid van havenwerkers te beschermen. Reden: de Europese Commissie, gesteund door verladersorganisaties en rederijen, had de aanval geopend op het werk van havenwerkers. Het moest goedkoper, flexibeler en desnoods door anderen dan havenwerkers georganiseerd door vakbonden, gebeuren.


Sjorwerk razend belangrijk

Inmiddels schrijven we 2019. De havenindustrie ziet er in bepaalde sectoren totaal anders uit. In de containersector wordt flink geautomatiseerd waardoor de werkgelegenheid afneemt en bepaalde functies (die vaak gebruikt werden om havenwerkers met fysieke beperkingen aan het werk te houden) verdwijnen. Daarom is het belangrijk dat de banen die er zijn ook voor ons, havenwerkers, blijven.

Dat geldt ook voor de CER (container exchange route - interne baan op de Maasvlakten). Het sjorwerk is razend belangrijk in havens. Maar het is ook zwaar werk (lees elders in dit Havenmagazine het interview met Menno Draaijer, sjorder bij MMS). En dat werk is alleen maar zwaarder geworden door de behandeling van megaschepen. Door de komst van die megaschepen zal ook het feederverkeer toenemen. Ook dat sjorwerk hoort thuis bij havenwerkers. De zeevarenden op feederschepen dienen te rusten als ze in de haven zijn, want als het schip de zee op gaat begint hun werk. Vele feedermaatschappijen zijn het met ons eens.


Gelijk speelveld in havens

“We hebben het nu eindelijk voor elkaar dat vanaf 1 januari 2020 al het sjorwerk op de feeders door erkende havenwerkers moet worden gedaan”, zegt Niek Stam, bestuurder FNV Havens en vicevoorzitter van de ITF Dockers Section. “We hebben met ons internationale team van onderhandelaars keihard gewerkt om dit in de internationale cao IBF vast te leggen. De IBF-cao, de enige internationale cao die in de wereld bestaat, is een is een internationale cao die van toepassing is op zeeschepen die deze overeenkomst hebben afgesloten. Dankzij de afspraak over sjorren op feeders is het nu mogelijk om in álle havens van betekenis een gelijk speelveld te creëren voor havenwerkers zodat zij op dat onderdeel niet meer tegen elkaar kunnen worden uitgespeeld.

Stam vervolgt: “De komende maanden zal ik nog veelvuldig op pad zijn in de wereld om ervoor te zorgen dat iedereen zich aan de gemaakte afspraken houdt.”


Inmiddels is FNV Havens samen met de ITF-inspecteurs en Nautilus in Rotterdam begonnen met het inspecteren van de feeders korter dan 170 meter op veiligheid tijdens het sjorwerk. Indien nodig is er nu nog tijd om aanpassingen aan schepen te doen. Stam: “Maar als het schip niet veilig is voor havenwerkers die moeten sjorren, kan er natuurlijk ook niet door zeevarenden worden gesjord. Overigens is het goed te weten dat in België, Southampton, Duitse terminals (niet allemaal) gewoon gesjord wordt door havenwerkers. Daarom is de ETF Dockers Section (Europa) bezig met roadshows over de lashingcampagne en automatisering.”


Geen enkel schip goedgekeurd

Afgelopen zomer, in de week van 24 tot en met 27 juni, hebben teams van inspecteurs van de ITF, Nautilus en de sjorbedrijven veiligheidsinspecties uitgevoerd op feederschepen korter dan 170 meter. “Daarvoor hadden we rederijen en manning agents, betrokken bij de shortsea business, op de hoogte gesteld van deze actie”, vertelt ITF-inspecteur Gijs Mol. “We hebben ze ook gevraagd de bemanning van de schepen op de hoogte te stellen van ons bezoek, zodat we de volledige medewerking zouden krijgen zodra we aan boord kwamen.”

In drie dagen werden ruim vijftien schepen bezocht. Geen enkel schip voldeed aan de veiligheidseisen, noodzakelijk voor havenwerkers om veilig hun sjorwerk te kunnen doen. De meeste problemen gingen over onbeveiligde platforms hoger dan 2 meter; onbeveiligde buitengangpaden; verlichting die slecht of niet aanwezig was en te korte ladders om helemaal op een dek te komen.


“Nu is het zaak om alle feederschepen te gaan bezoeken en overal de veiligheidsproblemen aan te pakken, zodat er op 1 januari 2020 veilig kan worden gewerkt op de schepen”, zegt ITF-inspecteur Mol. “Ook moeten de reeds bezochte schepen nogmaals worden gecontroleerd of ze de door ons opgedragen aanpassingen wel hebben doorgevoerd. Er is nog veel werk aan de winkel om een veilige werkplek voor sjorders op feeders te garanderen.”